کمر درد شدید علت و درمان آن با فیزیوتراپی و ورزش

کمر درد شدید علت و درمان آن با فیزیوتراپی و ورزش
سه شنبه 23 می 2017

درد کمر یکی از مشکلات بسیار شایع و بیشترین دلیلی است که بیماران به خاطر آن به پزشک مراجعه می‌کنند. هر چند، افراد در هر سنی ممکن است به درد کمر دچار شوند اما این عارضه در بین افراد 35 تا 55ساله بیش از همه شایع است. درد کمر می‌تواند به مشکلات استخوان‌های کمر، عضلات، رباط‌ها و نحوه‌ی کارکردن این اجزا با یکدیگر، مربوط باشد. درد پایین کمر می‌تواند بر اثر بسیاری از عوامل ایجاد شود و به ساختار‌های مختلفی در بدن مربوط باشد، از جمله: مهره‌های ستون فقرات، دیسک‌های بین مهره‌ای، رباط‌های اطراف ستون فقرات، طناب نخاعی و شاخه‌های عصبی، عضلات پایین کمر، ارگان‌های داخل شکم و لگن و حتی پوست ناحیه کمر.

انواع درد کمر


درد کمر معمولا در یکی از دو دسته‌بندی زیر قرار می‌گیرد:

  • کمردرد حاد: در این حالت، درد کمر به طور ناگهانی ایجاد می‌شود و ممکن است این درد تا سه ماه ادامه داشته باشد.

  • کمردرد مزمن: درد به طور تدریجی و طی یک دوره زمانی طولانی ایجاد شده و کم‌کم شدت پیدا می‌کند. این درد بیش از سه ماه ادامه پیدا می‌کند و موجب بروز مشکلات بلند‌مدت برای بیمار می‌شود.

علل درد کمر


کمر انسان دارای ساختار بسیار پیچیده‌ای است و اجزای مختلفی از جمله عضلات، رباط‌ها، تاندون‌ها، دیسک‌های بین‌مهره‌ای (پد‌های نرمی که بین مهره‌ها قرار دارند و فشار‌های وارده به ستون فقرات را جذب می‌کنند) و مهره‌ها تشکیل شده است.

التهاب و کشیدگی بافت‌های نرم

شایع‌ترین علل درد کمر عبارتند از:

  • التهاب و کشیدگی عضلات

  • کشیدگی رباط‌ها

  • بلند کردن اجسام به شکل ناصحیح

  • بلند کردن جسمی که بیش از حد سنگین است.

  • انجام یک حرکت بسیار سریع و ناگهانی

  • اسپاسم عضلانی

مشکلات ساختاری

موارد زیر اصلی‌ترین مشکلات ساختاری هستند که منجر به درد کمر می‌شوند:

  • پارگی و بیرون‌زدگی دیسک کمر: بین هر دو مهره از ستون فقرات یک دیسک بین‌مهره‌ای قرار دارد که فشار‌های وارده بین مهره‌ها را به خود جذب می‌کند. اگر دیسک دچار پارگی شود، ماده نرم درون آن به بیرون دیسک تراوش می‌کند و به شاخه‌های عصبی فشار وارد کرده و موجب درد کمر می‌شود.

  • برآمدگی و فتق دیسک کمر: مانند مورد قبل، به دیسک بین مهره‌ای فشار وارد می‌شود، اما دیسک پاره نمی شود و تنها دچار برآمدگی به سمت بیرون شده و به شاخه‌های عصبی فشار وارد می‌کند.

  • سیاتیک: سیاتیک به معنای درد تیز و تیرکشنده‌ای است که از کمر تا باسن و پایین پاها منتشر می‌شود و می‌تواند بر اثر بیرون‌زدگی یا برآمدگی دیسک در ستون فقرات کمری و فشار به عصب‌ها باشد.

  • آرتروز ستون فقرات: افراد مبتلا به آرتروز مفصلی معمولا مفصل‌های لگن؛ دست‌ها، زانو و پایین کمر، درگیر می‌شوند. در برخی موارد، آرتروز ستون فقرات موجب تنگی کانال نخاعی (فضای اطراف طناب نخاعی) می‌شود.

  • وجود انحنای غیرعادی در ستون فقرات: اگر ستون فقرات دارای انحراف یا انحنای غیرعادی باشد، احتمال بروز درد کمر درد بیشتر است. اسکولیوز، مثالی از انحراف ستون فقرات است که در آن، ستون فقرات بیمار به سمت طرفین (چپ یا راست) انحنا دارد.

  • پوکی استخوان: استخوان‌های بدن و از جمله مهره‌های ستون فقرات شکننده می‌شوند و تراکم آنها کاهش پیدا می‌کند و احتمال بروز شکستگی‌های فشاری در این حالت بیشتر است.

سایر علل بروز کمر درد عبارتند از:

  • تومور سرطانی در ستون فقرات: وجود تومور در ستون فقرات می‌تواند باعث فشار به شاخه‌های عصبی در ستون فقرات و در نتیجه، درد کمر شود.

  • عفونت ستون فقرات: در صورتی که بیمار تب داشته باشد و ناحیه‌ای از کمر او نسبت به لمس حساس باشد، احتمالا درد کمر بر اثر عفونت است.

  • اختلالات خواب: افراد مبتلا به اختلالات خواب، در مقایسه با دیگران بیشتر در معرض ابتلا به کمر درد هستند.

  • تشک نامناسب: اگر تشکی که روی آن می‌خوابید به خوبی از قسمت‌های مختلف ستون فقرات پشتیبانی نکند و ستون فقرات را صاف و در راستای مناسب حفظ نکند، احتمال بروز کمر درد زیاد است.

عوامل خطر


عواملی که در ادامه آمده‌اند، می‌توانند خطر ابتلا به کمر درد را بیشتر کنند:

  • داشتن شغلی با فشار روحی و روانی بالا

  • بارداری: زنان باردار بسیار بیشتر از دیگران در معرض بروز کمر درد هستند.

  • داشتن سبک زندگی بی‌تحرک

  • بالا رفتن سن: افراد مسن در مقایسه با افراد جوان، بیشتر در معرض بروز کمردرد هستند.

  • جنسیت: درد کمر در زنان بیشتر از مردان شایع است.

  • چاقی و اضافه وزن

  • انجام فعالیت فیزیکی پرفشار

  • اشتغال به شغل فیزیکی سنگین و پرفشار

علائم و نشانه‌های همراه کمردرد


اصلی‌ترین علائم کمردرد، همانطور که از نام آن پیداست، درد مبهم یا درد تیز و تیرکشنده در کمر است. گاهی اوقات درد کمر تا باسن و پایین پاها منتشر می‌شود. در بسیاری از موارد، بعد از مدت کوتاهی، دردکمر و سایر علائم همراه با آن به خودی‌خود خوب می‌شوند. در صورتی که درد کمر با هر یک از علائم و نشانه‌های زیر همراه بود، لازم است به پزشک مراجعه کنید:

  • التهاب و تورم کمر

  • درد مداوم کمر که با خوابیدن و استراحت کردن بهتر نمی شود.

  • انتشار درد تا ران پا

  • انتشار درد تا زیر زانو

  • وارد شدن ضربه به کمر، آسیب‌دیدگی یا زمین خوردن که اخیرا اتفاق افتاده است.

  • بی‌اختیاری ادرار حتی مقادیر کم ادرار نیز به طور غیرارادی از مثانه ریزش می‌کند.

تشخیص

پزشک معالج برای تشخیص کمر درد ، در ابتدا به شرح حال بیمار گوش می‌دهد و سپس او را معاینه فیزیکی می‌کند. در اغلب موارد پزشک با انجام معاینه فیزیکی می‌تواند مشکل بیمار را تشخیص دهد و نیازی به انجام عکس‌برداری از ستون فقرات نیست. در برخی موارد برای داشتن تصویر واضح‌تر از اجرای ستون فقرات و بررسی بیشتر وضعیت بیمار، انجام رادیوگرافی با اشعه ایکس، سی تی اسکن یا اسکن ام آر آی تجویز می‌شود.

روش‌های درمان


در اغلب موارد درد کمر بدون نیاز به اقدامات درمانی، و تنها با استراحت و مراقبت‌های خانگی، خوب می‌شود.

استراحت

استراحت کردن می‌تواند به بهبود درد کمر کمک کند اما نباید بیش از چند روز ادامه داشته باشد. استراحت کردن بیش از حد معمولا نتایج عکس و در واقع تاثیر منفی دارد.

کمربند طبی

کمربند طبی به پشتیبانی از کمر و حفظ ثبات آن کمک می‌کند.

دارودرمانی

در صورتی که درد کمر با مسکن‌های غیرتجویزی تسکین پیدا می‌کند، پزشک داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی قویتر را برای بیمار تجویز می‌کند.

تزریق کورتیزون

در صورتی که درد کمر تا ران پا انتشار پیدا کند، ممکن است تزریق کورتیزون در فضای اپیدورال انجام شود. کورتیزون یک داروی ضدالتهاب است و بنابراین به کاهش التهاب در اطراف ریشه‌های عصبی در ستون فقرات کمک می‌کند.

تزریق PRP

درمان با پلاسمای غنی از پلاکت (PRP) روشی موثر برای بهبود کمردرد است و در برخی موارد می‌تواند درد کمر را به طور کامل برطرف کند. کمردرد مزمن که ناشی از گرفتگی یا کشیدگی عضلات یا تغییرات فرسایشی در کمر است، به خوبی به این روش درمان پاسخ می دهد.

اوزون‌تراپی

اوزون تراپی روشی برای ترمیم رباط به شیوه‌ی غیرجراحی است و درد مزمن کمر را به طور دائمی برطرف می‌کند. تمام چیزی که برای برطرف کردن کامل درد کمر نیاز است، بازسازی کردن بافت‌های همبند می‌باشد.

فیزیوتراپی

روش‌های درمانی فیزیوتراپی شامل گرمادرمانی، سرمادرمانی، اولتراسوند، تحریک الکتریکی و ماساژ‌تراپی عضلات نرم کمر، می‌تواند درد تسکین درد کمر بسیار موثر باشد.

ماساژدرمانی

kamar1

ماساژتراپی، در صورتی که به درستی انجام شود، موجب تسکین بسیار قابل توجه درد می‌شود. این روش بیشتر برای افرادی موثراست که درد کمر آن‌ها ناشی از گرفتگی یا التهاب و کشیدگی عضلات است.

کایروپراکتیک

kamar2

کایروپراکتیک به عنوان یک روش درمانی مستقیم شناخته می‌شود که تمرکز آن بر درمان دستی و جااندازی مفاصل در ستون فقرات است.

تحریک الکتریکی عصب‌ها (TENS)

kamar3

تحریک الکتریگی عصب‌ها (TENS) یکی از روش‌های پرکاربرد و محبوب برای درمان درد مزمن کمر است. در این روش پالس‌های الکتریکی ضعیفی به بدن فرستاده می‌شود و موجب تحریک بدن برای تولید اندورفین (ماده‌ی مسکن طبیعی در بدن) می‌شود. این پالس‌های الکتریکی همچنین می‌توانند سیگنال‌های درد که از کمر به مغز منتقل می‌شوند را مسدود کنند.

شاک‌ویوتراپی 

kamar4

از روش شاک‌ویوتراپی می‌توان برای تسکین درد کمر و بهبود قدرت عضلات کمر استفاده کرد. امواج شاک‌ویو، موجب تحریک تاندون‌ها و عضلات و افزایش حرکت‌پذیری آن‌ها می‌شوند.

طب‌ سوزنی

kamar5

طب ‌سوزنی، که از طب سنتی چین نشات می‌گیرد، روشی است که در آن سوزن‌های بسار باریکی در نقاط خاصی از بدن فروبرده می‌شوند. طب ‌سوزنی به بدن کمک می‌کند که مواد مسکن طبیعی (اندورفین) ترشح کند. این روش همچنین عصب‌ها و بافت‌ها را برای ترمیم شدن و بازسازی تحریک می‌کند.

ورزش برای درد کمر

  • حرکات کششی: برای آن که عضلات شما دچار گرفتگی نشوند و حرکت‌پذیری خود را حفظ کنند، به طور منظم حرکات کششی کمر را انجام دهید. انجام این کار از بروز کشیدگی و آسیب عضلات کمر نیز جلوگیری می‌کند.

  • تقویت عضلات: عضلات کمر و میان تنه (پهلو و شکم) خود را تقویت کنید تا به ثبات ستون فقرات کمک کنید و بتوانید تعادل بدن خود را بهتر حفظ کنید.